← Türkçe sayfaya Deutsch
Psychotherapie MedikÇalışma Sayfası · Kaygı

Korku ve Cesaret Kaydı

Kaygı, ondan kaçındıkça değil, onunla yüzleştikçe azalır. Durumlardan kaçınan kişi, korktuğu şeyin çoğu zaman gerçekleşmediğini ya da dayanılabilir olduğunu hiç deneyimleyemez. Maruz bırakma alıştırmalarında korkularınızla adım adım yüzleşirsiniz. Bu kayıttaki her satır cesur bir adım ve gerçekte ne olduğuna dair bir kanıttır.

1Önce yazın: Ne olmasından korkuyorum?2Duruma girin ve güvenlik davranışları olmadan kalın3Sonra karşılaştırın: Gerçekte ne oldu?

Alıştırmada neler olur?

ÖnceKaygı çoğu zaman daha alıştırmayı düşünürken yükselir. Bu normaldir.
SırasındaKaygı yükselse de durumda kalın. Rahatsız edicidir ama tehlikeli değildir.
SonraBeklentinizi ve sonucu karşılaştırın. Ne öğrendiniz?

Kaygının tamamen geçmesi gerekmez. Önemli olan şu deneyimdir: Dayanabiliyorum ve korktuğum şey düşündüğümden daha seyrek oluyor.

Kaygı eğrisi

Kaçınma olmadığında kaygı bir zirveye ulaşır ve sonra kendiliğinden azalır. Her tekrarda genellikle daha hızlı ve daha zayıf seyreder. Bir kez yüksek kalsa bile şunu öğrenirsiniz: Dayanabiliyorum.

İyi alıştırmalar …

PlanlıdırZaman, yer ve süre önceden belirlenir.
TekrarlanırAynı alıştırma haftada birkaç kez yapılır.
ÇeşitlidirFarklı yerler, saatler ve zorluk dereceleri.

Örnek

DurumBeklentiKaygı önce · zirve · sonNe oldu?
Kalabalık otobüste üç durak gittim„Midem bulanacak, herkes bana bakacak.“70 · 75 · 35Kısa bir süre tedirgindim, sonra sakinleştim. Kimse tepki vermedi. Planladığım gibi indim.

Güvenlik davranışlarını bırakmak

Su şişesi, elde telefon ya da yalnızca birisiyle birlikte gitmek gibi küçük yardımlar güven verir. Ama onlar olmadan da başarabileceğiniz deneyimini engeller. Bunları adım adım bırakın.

Hangi güvenlik davranışlarını kullanıyorum ve ilk olarak hangisini bırakacağım?
Hangi durumları çalışmak istiyorum? Kolaydan zora:
Korku ve Cesaret KaydıCesaret kaydım
TarihDurum
Tam olarak ne yaptım?
Beklenti
Ne olacak?
Önce kaygı
0–100
Zirve
0–100
Sonda
0–100
Gerçekte ne oldu?
Kaygım hakkında ne öğrendim?
Kaynaklar · Güncelleme Kasım 2026
  1. Craske, M. G., Treanor, M., Conway, C. C., Zbozinek, T. & Vervliet, B. (2014). Maximizing exposure therapy: An inhibitory learning approach. Behaviour Research and Therapy, 58, 10–23.
  2. Bandelow, B. et al. (2021). S3-Leitlinie Behandlung von Angststörungen, Version 2.0 (in Überarbeitung). AWMF-Registernummer 051-028.
  3. Hofmann, S. G. & Smits, J. A. J. (2008). Cognitive-behavioral therapy for adult anxiety disorders: A meta-analysis of randomized placebo-controlled trials. Journal of Clinical Psychiatry, 69(4), 621–632.

© Sevket Medik, M.Sc.-Psych. – Davranışçı Terapi Özel Muayenehanesi, Valentinskamp 30, 20355 Hamburg · psychotherapiemedik.de · Bu çalışma sayfası kişisel gözlem içindir ve tanı ya da tedavinin yerine geçmez.

Devam etmek için

İlgili çalışma sayfaları

Uzmanlar ve meraklılar için

Bilimsel arka plan

Yöntem
Kayıt, ketleyici öğrenme yaklaşımına göre yüzleştirme alıştırmalarına eşlik eder: Önce korkulan sonuç yazılır, sonra gerçekleşip gerçekleşmediği kontrol edilir.
Etkililik
Yüzleştirme içeren BDT, anksiyete bozukluklarında plasebodan daha etkilidir [3, 4]. Belirleyici olan, kaygının tamamen azalması değil, beklenti ile yaşanan arasındaki farktır [1, 5].
Kılavuz
Almanya’daki S3 Anksiyete Bozuklukları Kılavuzu, yüzleştirme içeren BDT’yi birinci tercih psikoterapi olarak önerir [2].

Kaynaklar ve güncel çalışmalar

  1. Craske, M. G., Treanor, M., Conway, C. C., Zbozinek, T. & Vervliet, B. (2014). Maximizing exposure therapy: An inhibitory learning approach. Behaviour Research and Therapy, 58, 10–23. doi:10.1016/j.brat.2014.04.006
  2. Bandelow, B. et al. (2021). S3-Leitlinie Behandlung von Angststörungen, Version 2.0 (in Überarbeitung). AWMF-Registernummer 051-028. register.awmf.org
  3. Hofmann, S. G. & Smits, J. A. J. (2008). Cognitive-behavioral therapy for adult anxiety disorders: A meta-analysis of randomized placebo-controlled trials. Journal of Clinical Psychiatry, 69(4), 621–632. doi:10.4088/jcp.v69n0415
  4. Carpenter, J. K. et al. (2018). Cognitive behavioral therapy for anxiety and related disorders: A meta‐analysis of randomized placebo‐controlled trials. Depression and Anxiety, 35(6), 502–514. doi:10.1002/da.22728
  5. Craske, M. G. et al. (2022). Optimizing exposure therapy with an inhibitory retrieval approach and the OptEx Nexus. Behaviour Research and Therapy, 152, 104069. doi:10.1016/j.brat.2022.104069

Güncelleme: Kasım 2026 · Bilimsel sorumluluk: Sevket Medik, M.Sc.-Psych., psikolojik psikoterapist · Köşeli parantez içindeki sayılar kaynak listesine işaret eder.